Arddangosfeydd

Eglwys Priordy'r Santes Fair

17fed Medi 2004 - 05ed Mawrth 2005

St. Mary's poster

Edrychodd yr arddangosfa yma ar hanes Eglwys y Santes Fair, Y Fenni. 

Priordy ar gyfer mynachod Benedictiad ydoedd, a sefydlwyd yn ystod teyrnasiad Harri I, gan Hamelin de Ballon, Arglwydd Normanaidd cyntaf Y Fenni. Ers y dyddiad yma, mae cysylltiad agos wedi bod rhwng y castell a'r eglwys. Ar ôl Diddymiad y Priordy ym 1543, daeth y Priordy yn Eglwys y Plwyf.

Mae gan yr eglwys gasgliad da o gerfluniau canoloesol ac yr oedd llawer o luniau ardderchog o'r cerfluniau godidog hyn yn ein harddangosfa. Yr oeddwn hefyd yn ffodus iawn o fod wedi cael benthyg urddwisg ganoloesol i'w harddangos. Ymysg yr eitemau eraill i'w gweld yr oedd rhan o'r groglen, tafod cloch o'r bedwaredd ganrif ar bymtheg, gwydr Rhufeinig a ddarganfuwyd yn ystod cloddiad a Chofrestr  Esgob o'r bedwaredd ganrif ar ddeg.

Curadur yr arddangosfa yma oedd Matthew McConnel, myfyriwr ôl-radd o'r Unol Daleithiau a weithiodd gyda ni am ddeufis.